(สรุปจาก PUXOD Podcast Ep1) Part 1 UX, UI คืออะไร และแตกต่างกันยังไง(?)

Pluss
30 Dec 2020

2k

Photo by Halacious on Unsplash

จาก PUXOD podcast ตอนที่ 1 เรื่อง ‘UX, UI คืออะไร และ UX ไม่ได้ขึ้นกับ UX (?)’ ผมเอามาสรุปให้ได้อ่านกันครับ โดยแบ่งออกเป็น 2 ตอนครับ ซึ่งตอนนี้เป็นตอนที่ 1 พูดเกี่ยวกับว่า UX, UI คืออะไร และแตกต่างกันอย่างไร ?

ซึ่งสามารถอ่าน ตอนที่ 2 ความหมายที่แท้จริงของ UX และอะไรคือ UX ไม่ได้ขึ้นกับ UX ได้เลยครับ
 


หากเรามองย้อนกลับไปเมื่อประมาณ 3 - 4 ปีที่แล้ว เรามักจะได้ยินคนในวงการ UX พูดคำว่า UX, UI พร้อม ๆ กันเสมอ หรือแม้กระทั่งเขียนก็มักจะเขียนว่า UX / UI ซึ่งทำให้เราไม่แน่ใจว่า 2 สิ่งนี้คือสิ่งเดียวกัน หรือต่างกันยังไงบ้าง บทความนี้เราจะมาดูความหมายของ UX และ UI ว่าคืออะไรกันแน่ และแตกต่างกันอย่างไร
 

UI คืออะไร ?

UI หรือ User interface ถ้าแปลเป็นไทยแบบตรงตัวก็คือ ส่วนเชื่อมต่อประสานกับผู้ใช้ (????????????) ขออธิบายแบบง่าย ๆ ก็คือ ถ้าเราพูดถึงระบบ ๆ หนึ่งแล้ว UI คือ หน้าจอ หรือส่วนที่ users ไปยุ่งเกี่ยวกับระบบนั้นๆ ไปใช้งานหรือไปมีปฏิสัมพันธ์ (interact) ด้วย
 

"UI คือ หน้าจอ หรือส่วนที่ users ไปยุ่งเกี่ยวกับระบบนั้นๆ ไปใช้งานหรือไปมีปฏิสัมพันธ์ (interact) ด้วย"
 


การปฏิสัมพันธ์ (interact) คือ

เมื่อเราไปใช้งานระบบต่าง ๆ ก็จะต้องไปยุ่งเกี่ยวกับมัน ซึ่งการยุ่งเกี่ยวจะแบ่งได้เป็น 2 ส่วนคือ
1. input คือการที่เราป้อนข้อมูลบางอย่างให้ระบบ เช่น การกดปุ่มเปิดหน้าจอ หรือการสั่งงานด้วยเสียง เป็นต้น
2. output คือการที่ระบบแสดงผลออกมา เช่น ข้อความต้อนรับเมื่อกดปุ่มเปิดเครื่อง เป็นต้น

ถ้าพูดถึงโทรศัพท์มือถือ ส่วนไหนบ้างที่เรา Interact ด้วย
หลัก ๆ ก็คือ “หน้าจอ” ที่เป็นทั้ง input และ output แต่นอกจากหน้าจอแล้วก็ยังจะมี ปุ่มปรับเสียง, ปุ่มเปิด-ปิดเครื่องที่อยู่ด้านข้าง และยังรวมถึงการสั่งงานด้วยเสียง (Voice) ที่เรา interact ด้วยเช่นกัน 

ดังนั้นจะเห็นว่าความหมายที่แท้จริงของ UI นั้นไม่ใช่หน้าจอที่เรามองเห็นเพียงอย่างเดียว ยังรวมไปถึงปุ่มต่าง ๆ หรือแม้กระทั่งเสียงที่เราใช้ควบคุมการทำงาน ก็ถือว่าเป็น UI เช่นเดียวกัน เพียงแต่ว่า UI ที่วงการมักจะพูดถึงคือ “หน้าจอ” เพราะระบบคอมพิวเตอร์ หรือระบบโทรศัพท์มือถือส่วนใหญ่ที่เราใช้ มักจะมีหน้าจอนั่นเอง
 

"UI ไม่ได้หมายถึง หน้าจอ เพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมไปถึงปุ่มต่าง ๆ หรือแม้กระทั่งเสียงที่เราใช้ควบคุมการทำงาน ก็ถือว่าเป็น UI เช่นเดียวกัน"
 


Photo by Soundtrap on Unsplash

แล้ว UX ล่ะคืออะไร

UX หรือ User experience (ซึ่งคนที่ทำงานด้านนี้เรียกว่า UX designer) แปลเป็นไทยก็คือ ประสบการณ์การใช้งาน หรือ ประสบการณ์ของผู้ใช้ อธิบายให้เข้าใจง่าย ๆ ก็คือ เวลาที่เราไปใช้ products ต่าง ๆ แล้ว เราสามารถใช้งาน products เหล่านั้นได้ และยังทำให้เรารู้สึกดีขึ้น หรือช่วยให้ชีวิตเราดีขึ้น เพราะมันช่วยทำอะไรบางอย่างให้เรา
 

UX คือความรู้สึกของ users เมื่อได้ใช้งานจริง ซึ่ง UI ก็เป็นส่วนหนึ่งที่ users ได้ใช้ แล้วทำให้เกิด UX ด้วย


ตัวอย่างเช่น การใช้งาน App Line ในมือถือ ถ้ามีคนมาถามคุณว่า Line มี UX ดีหรือไม่ ? บางคนก็อาจจะตอบว่า “ไม่ชอบใช้งาน Line เลยก็ได้” แต่หลายคนที่ตอบแบบนี้ก็อาจจะยังใช้งาน Line อยู่ทุกวันก็เป็นไปได้ครับ ซึ่งจริง ๆ แล้วนี่อาจจะแปลได้ว่า Line มี UX ที่ดีนะ ไม่ได้แย่ เพราะ ตราบใดที่ product หนึ่งยังมีคนใช้งานอย่างต่อเนื่องเรื่อย ๆ มันก็ควรแปลว่า product นั้นก็มี ประสบการณ์การใช้งาน (UX) ที่ดีเพียงพอ คนจึงยังใช้งานอยู่
 

Photo on e-media asia

 

UX ที่ดีคืออะไร

เวลาที่เราจะบอกว่า product ไหนมี UX ที่ดีหรือไม่ดี หลัก ๆ ก็ให้ดูว่าเราชอบมันมั้ย ? หรือเราใช้งานมันหรือเปล่า ? ถ้าเราชอบ และยังใช้งานมันอยู่ ก็อาจจะแปลได้ว่า product นั้นมี UX ที่ดีก็ได้

UX เปรียบเหมือนเป็นความรู้สึกที่เกิดขึ้นเวลาเราใช้งาน product ซึ่งโดยปกติในขณะที่เราใช้งานอะไรซักอย่าง เรามักจะเกิดความรู้สึกอะไรบางอย่างขึ้นอยู่เสมอ และนั่นก็คือ UX หรือประสบการณ์การใช้งานนั่นเอง ซึ่ง UX นั้นจะ focus ไปยังความรู้สึกของผู้ใช้งาน (users)
 

"UX คือ ประสบการณ์การใช้งาน หรือ ประสบการณ์ของผู้ใช้ 
หรือให้พูดง่าย ๆ ก็คือความรู้สึกของ users ตอนที่ใช้งาน product นั่นเอง"



ความแตกต่างของ UX และ UI

จากความหมายด้านบน จะเห็นได้ว่า UX และ UI มีความหมายที่ต่างกันมากพอสมควร ดังนั้นการที่จะบอกว่าทั้ง 2 อย่างเป็นสิ่งเดียวกันจึงยังไม่ถูกต้องเท่าไรนัก ซึ่งความแตกต่างของ UX กับ UI พอจะสรุปได้ดังนี้

  • UX (User experience) คือสิ่งที่เกิดกับ users และจะ focus ไปที่ความรู้สึกของ users ว่าเวลาที่ไปใช้งาน product แล้วเกิดอะไรขึ้นบ้าง และรู้สึกอย่างไรบ้าง
  • UI (User interface) คือสิ่งที่อยู่บนตัว product เอง เป็นจุดที่ยุ่งเกี่ยวกับ users แล้วรับเอา input จาก users เข้ามาเพื่อประมวลผล แล้วแสดง output ออกมาในรูปแบบต่าง ๆ กลับไปยัง users โดยที่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับความรู้สึกของ users ซักเท่าไหร่

แต่จริง ๆ แล้ว UX และ UI ไม่ได้หมายถึงแค่ตัว users หรือ product เท่านั้น ยังมีความหมายในด้านต่าง ๆ อยู่ด้วย ซึ่งสามารถอ่านเรื่อง ความหมาย UX เพิ่มเติมได้ที่ ความหมายที่แท้จริงของ UX และUX ไม่ได้ขึ้นกับ UX คืออะไร(?) Part 2 ครับ


pruxus

About us

We are a Bangkok, Thailand-based UX consulting agency that is passionate in helping our clients overcome their user experience challenges through our systematic user-centered design process.
We firmly believe that focusing on people first is the key to success for any business in the digital era.

Let’s talk

Whether you are looking for some help with UX challenges, want to get in touch with us, or just interested to learn more and request our portfolio, feel free to say hello to us!

Email us

hello@pruxus.com

Message us

 

Follow us